Bir zamanlar ölümle anılan İzmit Körfezi, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin kararlı çevre politikaları sayesinde yeniden hayat buldu. Kirliliğin yerini artık ekolojik canlılık ve mavi bayraklı plajlar alıyor.
İzmit Körfezi, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin azimli ve sürdürülebilir çevre politikalarıyla adeta küllerinden doğuyor. Uzun yıllar boyunca sanayileşmenin bedelini ağır ödeyen Körfez, şimdi kirlilikten temizliğe, umutsuzluktan dirilişe uzanan örnek bir dönüşümün sembolü oldu.
1970’lerden itibaren Türkiye’nin önemli sanayi ve liman merkezlerinden biri olan Kocaeli, çevresel maliyetleri en ağır yaşayan kentlerden biri haline geldi. “Vah Körfezim Vah” manşetlerinin atıldığı dönemlerde, kıyıya vuran ölü balıklar ve deniz yüzeyini kaplayan mazot tabakaları Körfez’in karanlık kaderini özetliyordu. Ancak bugün tablo değişti.
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin yürüttüğü İzmit Körfezi Su Kalitesi İzleme Projesi, Balıklandırma Projesi, Dip Çamuru Temizliği çalışmaları ve denizaltı yaşamını belgeleyen bilimsel faaliyetlerle birlikte Körfez yeniden nefes almaya başladı. Artık halk, kötü kokular yerine temiz deniz havasını soluyor. Balık tutmanın hayal olduğu günler geride kaldı. Körfez, çevreye ve insana yeniden yaşam sunuyor.
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, TÜBİTAK-MAM iş birliğiyle Körfez’deki su kalitesini gerçek zamanlı olarak izliyor. İzmit Körfezi’ne yerleştirilen 4 sensör noktasıyla oksijen seviyesi, su sıcaklığı, besin tuzları gibi birçok parametre düzenli olarak takip ediliyor. Böylece olası çevresel tehditler için erken uyarı mekanizmaları devreye giriyor. Uzun yıllardır elde edilen veriler, Körfez’in su kalitesinde ciddi bir iyileşmeye işaret ediyor.
Büyükşehir’in 2017-2025 yılları arasında sürdürdüğü Balıklandırma Projesi kapsamında; kalkan, levrek ve çupra gibi türlerden 54 bin balık doğal ortamına bırakıldı. Ekosistemin yeniden canlanmasına katkı sağlayan bu proje sayesinde Körfez’de balık popülasyonu arttı. Bugün amatör balıkçılar oltalarını güvenle denize bırakabiliyor.
Körfez’in yeniden hayata dönmesinin mihenk taşlarından biri de Dip Çamuru Temizliği Projesi oldu. Yaklaşık 1 milyon metreküp kirli çamurun deniz tabanından çıkarılmasıyla su kalitesi büyük ölçüde iyileşti. Bu çevre hamlesi, Birleşmiş Milletler gündemine taşınarak Türkiye’nin başarı hikayesi olarak örnek gösterildi.
Bir dönem denizle arasına mesafe koyan Kocaeli halkı, artık denizle yeniden barıştı. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin 9 adet plajı Uluslararası Mavi Bayrak ödülüne layık görüldü. Bu sadece temizlik değil, aynı zamanda çevre eğitimi ve sürdürülebilir turizme yapılan bir yatırım anlamına geliyor. Üstelik Büyükşehir, 3 yıl üst üste “En İyi Çevre Eğitim Etkinlikleri” ödülünü kazanarak farkındalık çalışmalarını da sürdürüyor.
Su altı yaşamının korunmasına yönelik yapılan çekimler ve sergiler sayesinde, Körfez’in biyolojik çeşitliliği daha görünür hale geldi. Denizatları gibi dünya çapında tehdit altındaki türlerin burada varlık göstermesi, İzmit Körfezi’nin ne kadar yaşanabilir hale geldiğinin önemli bir göstergesi.
Yerel basının “Deniz katilleri Körfez’i mahvetti” başlıkları attığı dönemlerde halkın isyanı büyüktü. Ancak Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, halkın sesine kulak vererek büyük bir çevre seferberliği başlattı. Bugün, “Körfez temizleniyor, ekosistem canlanıyor” gibi başlıklar manşetlerde yer alıyor. TÜBİTAK-MAM verilerine göre, Körfez’de oksijen seviyesi yüzde 40 arttı. Dip çamuru temizliği sonrası deniz canlılarının sayısında ise yüzde 30’un üzerinde artış kaydedildi.
Körfez’in yeniden kazanılması sadece ekolojik değil, ekonomik kazanımlar da getirdi. Mavi Bayraklı plajlar sayesinde turizm gelirleri arttı. Spor balıkçılığı ve dalış gibi faaliyetler yerel ekonomiye yeni kapılar açtı. Büyükşehir Belediyesi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi iş birliğiyle 2025 sonrası için Körfez’i koruma odaklı strateji belgesi hazırladı.
İzmit Körfezi’nin geçmişini ve bugününü en iyi bilenlerden biri emekli balıkçı Nusret Dağtaş (81). Nusret Amca, “Eskiden Körfez, kirlilik ve ölüm kokusuyla anılırdı. Ama şimdi, Büyükşehir Belediyesi’nin büyük çabalarıyla Körfez yeniden hayat buldu” diyor. Oğlu Ali Dağtaş (51) da, “Körfez’in bu kadar canlandığını görmek mutluluk verici. Emek veren herkese teşekkür ediyoruz” diyerek sözü tamamlıyor.
