Çin-ABD arasında yaşanan Panama Limanı krizi devam ediyor. Hong Kong merkezli liman işletmecisi CK Hutchison, Panama Kanalı’nın her iki ucundaki liman terminallerini işleten iştiraki Panama Ports Company’ye (PPC) yönelik sistematik bir kampanya yürütüldüğünü iddia ederek Panama devletine karşı uluslararası tahkim sürecini başlattı.
Şirket, Panama Yüksek Mahkemesi’nin geçen hafta imtiyaz sözleşmesini anayasaya aykırı ilan etmesinin ardından, sözleşmenin ihlal edildiğini savunarak “kapsamlı tazminat” talep edeceğini duyurdu.
BİR YILI AŞKIN SÜREDİR HEDEF ALINIYOR
CK Hutchison, Panama devletinin bir yılı aşkın süredir iştiraklerini hedef aldığını belirtti. Şirket açıklamasında, “Benzer liman sektörü sözleşmeleri hedef alınmazken, şirketimize yönelik ani eylemlerle dolu bir süreç yürütüldü” ifadelerine yer verdi. Balboa ve Cristobal terminallerini işletmek üzere 1997’de kurulan ve %90’ı CK Hutchison’a ait olan PPC, 2021 yılında ihalesiz olarak 25 yıllık bir sözleşme yenilemesi almıştı.
ARKASINDA ABD VAR
Mahkeme kararı, jeopolitik bir krize de kapı araladı. Çin hükümeti kararı “temelsiz, mantıksız ve absürt” olarak nitelendirirken, yetkililer Panama’nın bu karar nedeniyle “hem siyasi hem de ekonomik olarak ağır bir bedel ödeyebileceğini” belirtti. Çin tarafı bu adımın ABD’nin “Çin, Panama Kanalı’nı yönetiyor” baskısından kaynaklanan siyasi bir saldırı olduğunu savunuyor.
YÜKÜMLÜLÜKLER YERİNE GETİRİLMİYOR
Panama Başsavcılığı, geçtiğimiz yaz sözleşmede usulsüzlükler tespit edildiğini ve şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediğini öne sürmüştü. Mahkeme kararının ardından Panama hükümeti, limanların normal işleyişine devam edeceğini ve operasyonların Maersk’e bağlı APM Terminals tarafından devralınması için bir plan hazırlandığını açıkladı. APM Terminals de operasyonları yönetmeye istekli olduğunu teyit etti.
KARAR ÇIKMADAN HAREKETE GEÇTİLER
Hutchison, Uluslararası Ticaret Odası (ICC) kuralları çerçevesinde yürütülecek tahkim başvurusunda, mahkeme kararı henüz resmileşip yayımlanmadan devletin operasyonlara el koymak için harekete geçtiğini iddia etti. Şirket, devlet yetkililerinin habersiz saha ziyaretleri yaptığını ve ticari mülkiyete sınırsız erişim talep ettiğini belirtti.
https://denizgundem.com/panama-kanali-ve-cin-liman-kararlari-kuresel-deniz-ticaretini-nasil-etkiler/
