Bursa’da müsilajla mücadele çerçevesinde geliştirilen Yüzer Ada Projesi hayata geçirildi. Proje kapsamında Karacabey ilçesinde, Marmara Denizi’ni besleyen Çapraz Çayı üzerine 250 yüzer ada bitkisi ekildi. Müsilajın en büyük etkilerinden azot ve fosforu temizlemek amacıyla ekilen bitkiler, projenin başarılı olması durumunda Marmara Denizi’ni kirleten tüm derelerde uygulanacak.
Yüzer Ada Projesi Bursa’da Başladı
Bursa’da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Bursa Uludağ Üniversitesi ve Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi (DOSAB) iş birliği ile gerçekleştirilen Yüzer Ada Projesi’nin ilk adımı atıldı. Karacabey ilçesi Hayırlar Mahallesi’nde bulunan Çapraz Çayı üzerinde hayata geçirilen projede, su kalitesinin güncel durumu tespit edildi.
Çapraz Çayı’na uygun bitkiler belirlenerek, müsilaja sebep olan azot ve fosforun temizlenmesi amacıyla ilk etapta 250 yüzer ada ekildi. Toplamda 1.200 adet, 2 metrekarelik bitki adacığı suya yerleştirilecek. Proje başarılı olursa, Marmara Denizi’ni besleyen tüm derelerde uygulanması hedefleniyor.
Projenin tanıtım toplantısında konuşan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Su ve Toprak Yönetimi Daire Başkanı Menderes İşçen, “Müsilajla mücadelede odaklandığımız nokta, Marmara Denizi’ne ulaşan azot ve fosfor yükünün azaltılmasıydı. Bu kapsamda 2021 yılında yayımlanan bir kararnamede 22 maddelik bir eylem planı hazırlandı ve 19 tanesi tamamlandı. Ancak iki önemli eylem tamamlanamadı: Evsel atık suların ileri biyolojik arıtmaya dönüştürülmesi ve tarımsal-hayvansal kaynaklı kirliliğin önlenmesi,” ifadelerini kullandı.
İşçen, bu projenin biyolojik mücadeleye dayalı bir uygulama olduğunu belirterek, “Daha önce pilot çalışma yapılmıştı, şimdi büyük ölçekli bir uygulamaya geçiyoruz,” dedi.
İşçen, “2021 yılında TÜBİTAK’ın müsilaj çağrısı kapsamında Uludağ Üniversitesi’nden Doç. Dr. Ayşegül Akpınar hocamızın yürüttüğü çalışma olumlu sonuç verdi. Bilim Kurulu’nun da desteğiyle, Çapraz Çayı’nın su kalitesi tespit edilerek uygun bitkiler seçildi. Bu bitkiler yüzer adalar şeklinde suya yerleştirildi. Özellikle tarım ve hayvancılıktan kaynaklanan kirlilik büyük ölçüde giderilecek. Benzer projelerde yüzde 90’a varan kirlilik temizliği tespit edildi. Bu oran sağlanmasa bile anlamlı bir sonuç alınırsa proje genişletilecek,” dedi.
İşçen, “2022 yılında yürürlüğe giren düzenlemeyle belediyelere, arıtma tesislerini ileri biyolojik arıtmaya dönüştürmeleri için 3 yıl süre verildi. Ancak bu ayın 15’inde dolacak sürede kayda değer bir ilerleme sağlanamadı. Belediye gelirlerinin en az yarısının bu dönüşüme ayrılması gerekiyordu ama maalesef ciddi bir gelişme olmadı,” dedi.
Uludağ Üniversitesi’nden Doç. Dr. Ayşegül Akpınar ise şu açıklamaları yaptı:
“2021 yılında TÜBİTAK destekli pilot çalışma ile başlattığımız Yüzer Ada Projesi, şimdi yaygınlaştırılıyor. Çapraz Çayı’nın Marmara longozuna açılmadan önceki bölgesi, uygulama alanı olarak seçildi. Burada 6 farklı bitki türü kullanarak kirleticileri filtreleyen bir model oluşturduk. 120 bin bitkiden oluşan biyokütle, çok ciddi bir arıtım kapasitesi sunuyor. Türkiye’de sahada uygulanan ilk örneklerden biri olması açısından bu proje oldukça kıymetli. 2 yıl sürecek olan çalışmanın ilk 6 ayı için su analizleri ve bitki performansları yakından takip edilecek.”
