Orta Doğu’da tırmanan sıcak çatışmalar ve artan jeopolitik gerilim, Türk ihracatçısını navlun kriziyle baş başa bıraktı. Bölgeye yönelik lojistik maliyetleri kısa sürede 4-5 katına çıkarken, uzmanlar pazar kaybı ve “savaş fırsatçıları” konusunda uyardı.
Orta Doğu’da giderek tırmanan askeri kriz, lojistik ve tedarik zincirinde deprem etkisi yarattı. Güneydoğu Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, İran’a yönelik son saldırıların navlun ücretleri piyasanı altüst ettiğini açıkladı. Bölgenin hem insani hem de ekonomik olarak zorlu bir sınavdan geçtiğini belirten Kadooğlu, belirsizlik ortamından faydalanmak isteyen bazı “savaş fırsatçılarının” ihracata ağır darbeler vurmaya çalıştığını ifade etti.
Kadooğlu’nun aktardığı tabloy göre, bölgeye yönelik navlun ücretleri inanılmaz bir hızla 4-5 kat arttı. Üstelik bu fahiş artış sadece taşıma bedeliyle de sınırlı kalmadı. Yükleme, boşaltma, liman hizmetleri ve sigorta primlerinde devasa sıçramalar yaşandı. Özellikle “savaş riski” bahanesiyle uygulanan ek primler ve teminat maliyetleri, toplam lojistik giderlerini bir anda katladı. Bu tablonun, ihracat planlamasını tamamen öngörülemez bir hale getirdiği vurgulandı.
Artan bu astronomik maliyetler, ihracatçının kar marjını adeta eritiyor. Kadooğlu, firmaların bu ağır yükü tek başına omuzlayamayacağını belirtti. Artan lojistik masrafları ürün fiyatlarına yansıtıldığında ise Türk firmalarının hedef pazarlardaki rekabet gücü ciddi şekilde zayıflıyor. Kadooğlu, bu durumun sadece anlık bir kriz olmadığını, aynı zamanda kalıcı bir “pazar kaybı” riski yarattığını söyledi.
Kriz dönemlerinde lojistik zincirinin kırılmamasının hayati önem taşıdığını belirten Kadooğlu, uyarılarına şöyle devam etti: “Maliyetlerdeki ani ve orantısız artışlar ihracatçıyı, ithalatçıyı ve nihai tüketiciyi doğrudan vurur. İhracatın sürdürülebilirliği için dengeli ve makul bir maliyet yapısına acil ihtiyaç var.”
Piyasalarda panik havası yaratılmaması gerektiğinin altını çizen Başkan Kadooğlu, Türkiye’nin güçlü devlet geleneğiyle bu krizleri yönetme tecrübesine sahip olduğunu hatırlatarak, bölgede kalıcı istikrar çağrısında bulundu.
İlgili haberler:
https://denizgundem.com/karbon-maliyeti-2026-navlun/
https://denizgundem.com/navlun-piyasasinda-sert-dusus-fiyatlar-bes-haftadir-eriyor/
