İran savaşının ikinci ayında Husilerin füzeli saldırıları ve Umman’daki dron vuruşları, bölgedeki gerilimi tırmandırıyor. Çinli dev COSCO gemilerinin rotalarındaki ani değişiklikler, deniz yolu taşımacılığındaki belirsizliği derinleştirirken, lojistik devleri yeni darboğazlara karşı uyarılıyor.
İran savaşının ikinci ayı, küresel denizcilik operasyonlarına yönelik tehditlerdeki keskin tırmanışla başladı. İran destekli Husi isyancılarının çatışmanın başından bu yana ilk kez füze fırlatması; Umman’ın Salalah limanını vuran dron saldırıları ve Çinli lojistik devi COSCO’nun son dakika rota değişiklikleri, sektörde öngörülemez bir ortam yarattı.
Husilerin cumartesi günü aktif çatışmaya girmesi önemli bir kırılma noktasına işaret ediyor. Kasım 2023 ile geçtiğimiz yılın Ekim ayı arasında 100’den fazla ticaret gemisine saldıran grup, o güne dek sadece kınama mesajlarıyla yetiniyordu.
İsrail’e yönelen füzeler ve savaşa destek veren gemilerin hedef alınacağı uyarıları, ticaretin yaklaşık yüzde 12’sinin geçtiği Babülmendep Boğazı’nın yeniden potansiyel bir çatışma bölgesine dönüştüğünü gösteriyor.
Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanmasından bu yana Suudi Arabistan, milyonlarca varil ham petrolü günlük olarak Babülmendep üzerinden yönlendiriyor. Husi askeri sözcüsü Tuğgeneral Yahya Saree’nin füzeler fırlatılmadan hemen önce yaptığı “Parmaklarımız tetikte” açıklaması ise tansiyonun boyutunu gözler önüne seriyor.
Gelişmeleri değerlendiren konteyner taşımacılığı uzmanı Lars Jensen, tedarik zinciri paydaşlarının hem Hürmüz hem de Kızıldeniz’in uzun bir süre darboğaz olmaya devam edeceği bir senaryoya hazırlanmaları gerektiğini belirtti.
Cumartesi günü Umman’ın Salalah limanına düzenlenen dron saldırısında bir konteyner vinci hasar görürken, bir liman işçisi de yaralandı. Hürmüz’ün fiilen kapanmasıyla birlikte, Umman’ın Salalah ve Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz kıyıları; Basra Körfezi bölgesine giden ve gelen konteyner yükleri için tek uygulanabilir kara köprüsü rotası haline geldi.
Öte yandan, Çin devlet destekli COSCO’ya ait 19 bin TEU kapasiteli iki dev gemi, geçtiğimiz hafta Körfez’den çıkışa doğru ilerlerken İran’ın yeni transit koridorunun başladığı Larak Adası’na yaklaştıklarında ani bir U dönüşü yaptı. Gemi takip sistemleri, bu iki geminin bugün bölgeden çıkmak için yeniden girişimde bulunduğunu gösteriyor.
Navigasyon cephesinde ise sınırlı da olsa olumlu gelişmeler yaşanıyor. Körfez’de gemi takibini ciddi şekilde aksatan AIS sinyal bozucuları hafta sonu bir miktar hafifleyerek gemilerin gerçek konumlarını daha net görüldü.
2 Mart’ta Abu Dabi yakınlarında yüzlerce geminin oluşturduğu devasa bekleme kümesi, bu sabah itibarıyla ondan daha az gemiye düştü. Ayrıca, İran’ın dron ve füze saldırıları 1 Mart’taki zirvesinden bu yana yaklaşık yüzde 80 oranında azaldı ve Tahran’ın 20 Mart’tan bu yana gemilere yönelik doğrudan bir saldırı başlatmadığı kaydedildi.
İlgili haberler:
Hürmüz’den Sonra Yeni Kriz: Husiler Babülmendep Boğazı’nı Kapatacak mı?
Süveyş’e dönüş riske girdi: Kızıldeniz’de Husiler ve ABD askeri yığınağı alarm veriyor
