Trump yönetimi, Basra Körfezi’nde mahsur kalan ticari gemileri kurtarmak için başlattığı “Project Freedom” operasyonunu sadece iki gün sonra askıya aldı. ABD diplomasiden yana tavır alırken, İran’ın boğaz geçişlerini resmi bir ödeme sistemine bağlaması armatörleri zor durumda bıraktı.
ABD ile İran arasında tırmanan Hürmüz Boğazı krizi, Washington yönetiminin sürpriz bir kararıyla yepyeni bir boyuta taşındı. Trump yönetimi, Basra Körfezi’nde mahsur kalan ticari gemileri güvenli bir şekilde çıkarmak amacıyla başlattığı “Project Freedom” operasyonunu yalnızca iki gün içinde durdurduğunu açıkladı.
ABD Başkanı Donald Trump, Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerde büyük bir ilerleme kaydedildiğini aktardı. Ek olarak operasyonun karşılıklı mutabakatla kısa bir süreliğine askıya alındığını duyurdu. Trump, operasyon dursa da İran limanlarına yönelik ABD deniz ablukasının devam edeceğinin altını çizdi.
İlgili haber: Trump Ani Bir Kararla “Özgürlük Projesi”nin Durdurulduğunu Açıkladı
Alınan bu karar, İran cephesinde büyük bir diplomatik zafer olarak yankı buldu. İran devlet medyası, Hürmüz Boğazı hattının yeniden açma girişimlerinin başarısızlıkla sonuçlandığını ve Trump’ın geri adım attığını savundu. İran’ın başmüzakerecisi ve Meclis Başkanı Muhammed Galibaf, mevcut durumun Amerika için katlanılamaz olduğunu bildirdi. Ayrıca kendilerinin sürece henüz yeni başladıklarını ifade etti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine’in boğazda seyrüsefer özgürlüğünü yeniden sağlama yönündeki sert mesajlarının hemen ardından gelen bu duraklama dikkat çekti.
Üstelik askıya alma kararının açıklandığı saatlerde, Malta bandıralı CMA CGM San Antonio adlı kargo gemisinin Hürmüz Boğazı geçişinde kimliği belirsiz bir füzeyle vurulması, bölgedeki güvenlik zafiyetini gözler önüne serdi. Dışişleri Bakanı Rubio ise operasyonun hedeflerine ulaştığını belirterek önceliklerinin barış ve diplomatik bir anlaşma olduğunu vurguladı.
Operasyonun durdurulmasıyla eş zamanlı olarak İran, ticari denizcilik sektörü için tartışmalı ve zorlayıcı bir adım daha attı. Tahran yönetimi, “Basra Körfezi Boğaz İdaresi” adıyla resmi bir bürokratik kurum oluşturarak, gemi sahiplerinin geçiş izni için doğrudan yetkililerle e-posta üzerinden iletişime geçmesini zorunlu kıldı.
Ancak bu sürecin arka planında İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (IRGC) bulunması, nakliye şirketlerini ciddi bir hukuki çıkmaza sürükledi. IRGC’nin ABD tarafından yabancı terör örgütü listesinde yer alması ve Washington’ın İran’a yapılacak herhangi bir ödemeyi ağır yaptırım sebebi sayması, gemi sahipleri için aşılması zor bir uyum ikilemi yarattı.
