Uluslararası denizcilik sektöründe uzun süredir gündemde olan Pekin Sözleşmesi, 17 Şubat 2026 itibarıyla yürürlüğe girerek gemilerin yargısal satışlarına ilişkin hukuki süreçlerde yeni bir dönem başlattı. Düzenlemenin, sınır ötesi gemi satışlarında hukuki güvenliği artırması ve sektördeki belirsizlikleri azaltması bekleniyor.
Sözleşme, bir geminin adli satış sonrası “temiz mülkiyet” ile yeni sahibine geçmesini sağlayarak farklı ülkelerde ortaya çıkabilecek haciz, tutuklama veya denizcilik alacaklarına ilişkin riskleri azaltmayı amaçlıyor.
Uluslararası Denizcilik Odası (ICS) ve BIMCO tarafından desteklenen Pekin Sözleşmesi, yargısal satışların uluslararası ölçekte tanınmasını sağlayacak ortak bir sistem oluşturuyor. Buna göre, sözleşmeye taraf bir ülkede gerçekleştirilen adli satış, diğer taraf devletler tarafından da geçerli kabul edilecek.
Uzmanlara göre bu düzenleme, gemi alıcıları ve finans kuruluşları açısından daha güvenli bir ticaret ortamı oluşturabilir. Özellikle finansörlerin ve yatırımcıların hukuki risklerin azalmasıyla birlikte adli satış süreçlerine daha fazla ilgi göstermesi bekleniyor.
Sözleşme kapsamında, satışın gerçekleştiği devletlerin adli satış bildirimi ve gerekli durumlarda satış sertifikası yayımlaması zorunlu tutuluyor. Bu belgeler sayesinde gemilerin eski sicilden silinmesi ve yeni sicile kaydedilmesi süreçlerinin daha hızlı ilerlemesi hedefleniyor.
Ayrıca Pekin Sözleşmesi, gemi sahipleri ile gemi üzerindeki ipotek ve diğer yükümlülük hak sahipleri için de belirli hukuki güvenceler içeriyor. Düzenleme, adil yargılama süreçlerine ilişkin koruma mekanizmalarıyla dikkat çekiyor.
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ise sözleşme kapsamındaki bildirimler ve sertifikalar için merkezi kayıt sistemi görevi üstlenecek. Belgeler, IMO’nun Küresel Entegre Denizcilik Bilgi Sistemi (GISIS) üzerinden erişilebilir olacak.
Barbados, El Salvador ve İspanya’nın sözleşmeyi onaylamasının ardından yürürlük süreci resmen başladı. Panama’nın da 2026 yılı içerisinde sözleşmeye katıldığı belirtiliyor.
Uzmanlar, Pekin Sözleşmesi’nin başarılı olabilmesi için daha fazla ülkenin sözleşmeye taraf olmasının kritik önem taşıdığı görüşünde birleşiyor. Çünkü sözleşme, yalnızca taraf devletler arasında geçerli olan karşılıklılık prensibine dayanıyor.
Benzer denizcilik hukuku gelişmeleri için
https://denizgundem.com/category/gundem/
Uluslararası denizcilik düzenlemeleri için
https://www.bimco.org/news-insights/bimco-news/2026/05/06-beijing-convention/
Denizcilik sektörüne dair özel dosyalar, analizler ve güncel gelişmelerin yer aldığı Deniz Gündem Mayıs 2026 sayısı yayınlandı.
