Topkapı Sarayı’nda korunan ve 1513’te Osmanlı denizcisi Piri Reis tarafından çizilen ünlü dünya haritası, yeniden bilimsel inceleme altına alındı. İstanbul Üniversitesi ve Harvard Üniversitesi’nin ortak yürüttüğü proje, haritanın bilinmeyen detaylarını ve dönemin denizcilik bilgisini ortaya çıkaracak. Harita, ilk kez yüksek çözünürlüklü 3D tarama yöntemiyle inceleniyor. Araştırmacılar, daha önce gözle seçilemeyen bazı çizimlerin alt katmanlarında farklı renk pigmentleri ve işaretler buldu.
Projeyi yürüten tarihçi Prof. Dr. Selim Karataş, “Piri Reis Haritası, Osmanlı’nın yalnızca deniz gücünü değil; bilgiye verdiği önemi de gösteriyor. 3D taramalarla, haritanın bugüne kadar hiç fark edilmemiş notlarını ve olası yönlendirme işaretlerini açığa çıkarıyoruz” dedi. Yeni bulgulara göre haritanın kenarlarında Arapça notlarla yazılmış küçük seyrüsefer uyarıları bulundu. Güney Amerika kıyı çizimlerinde bugünkü haritalarla büyük benzerlikler dikkat çekiyor. Ayrıca Piri Reis’in, Kristof Kolomb’un kayıp olduğu söylenen haritasından esinlenmiş olabileceğine dair yeni kanıtlar gün yüzüne çıktı.
Uzmanlara göre bu inceleme yalnızca Osmanlı tarihi için değil, küresel denizcilik tarihi açısından da bir dönüm noktası olabilir. Deniz tarihçisi Dr. Anna Müller, “Piri Reis Haritası, 16. yüzyılda bilgi ağlarının ne kadar geniş olduğunu kanıtlıyor. Bu çalışma, haritanın dünya denizcilik tarihindeki rolünü yeniden tanımlayacak” ifadelerini kullandı.
Topkapı Sarayı Müzesi, araştırmanın tamamlanmasının ardından “Piri Reis ve Haritanın Sırları” adıyla özel bir sergi düzenlemeye hazırlanıyor. 2026’da açılması planlanan sergide haritanın orijinali, 3D tarama sonuçları ve Piri Reis’in seyir defterlerinden alınan notlar sergilenecek.
