ABD yaptırımları altında Venezuela’dan petrol ihraç edebilen tek Batılı şirket konumundaki Chevron Corp, Karayipler’de artan askeri hareketliliğe ve deniz ablukasına rağmen ülkeye yönelik sevkiyatlarını artırmaya hazırlanıyor. Şirket tarafından kiralanan küçük bir tanker filosunun, Venezuela hükümetinin kontrolündeki Jose ve Bajo Grande limanlarına doğru yola çıktığı bildirildi.
Gemi hareketlerine ilişkin ön veriler, Chevron’un bu ay Venezuela çıkışlı ham petrol ihracatını bir önceki aya kıyasla yükseltmeyi planladığını gösteriyor. En az 11 tankerin ocak ayı içinde ülke limanlarına yanaşması beklenirken, bu rakam son aylardaki en yüksek sevkiyat seviyesine işaret ediyor.
Washington yönetiminin Venezuela petrolüne ilişkin tutumunun sertleştiği bir dönemde gerçekleşen bu hareketlilik, özellikle ABD Başkanı Donald Trump’ın ülkenin geniş rezervlerine tam erişim vurgusunun ardından yakından izleniyor. Chevron, ABD Hazine Bakanlığı tarafından verilen özel lisans kapsamında Venezuela’da üretim ve ihracat yapma yetkisine sahip tek Batılı şirket olarak faaliyet gösteriyor ve ülke toplam üretiminin yaklaşık dörtte birini kontrol ediyor.
Şirketten yapılan açıklamada, operasyonların çalışan güvenliği ve varlık bütünlüğü önceliğiyle yürütüldüğü belirtilirken, tüm faaliyetlerin yürürlükteki yasa ve düzenlemelere uygun şekilde sürdürüldüğü vurgulandı.
Bölgedeki ABD askeri varlığının artması ve yasadışı petrol ticaretini hedef alan deniz ablukası nedeniyle, son haftalarda Venezuela’ya yönelen bazı tankerlerin geri çevrildiği biliniyor. Yaptırım kapsamındaki ham petrolü taşıdığı belirtilen bazı gemilerin ABD güçlerince durdurulduğu, üçüncü bir tankerin ise yakından takip edildiği aktarılıyor.
Öte yandan, sektör verilerine göre bazı tankerler, Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun ABD güçleri tarafından yakalanmasının hemen ardından Venezuela sularından ayrılmayı başardı. Bu gemilerin bir kısmının konum sinyallerini kapatarak ya da yanıltıcı veri göndererek denetimden kaçtığı değerlendiriliyor.
Ocak ayında yükleme yapması planlanan 11 tankerle birlikte günlük ihracat hacminin yaklaşık 152 bin varile ulaşması bekleniyor. Bu seviye, aralık ayında ABD pazarına yönlendirilen yaklaşık 123 bin varillik günlük hacmin belirgin şekilde üzerine çıkıyor. Sevkiyatların büyük bölümü Valero Energy Corp, Phillips 66 ve Marathon Petroleum Corp gibi ABD’li rafinerilere gönderiliyor.
Chevron’un üretimi artırması, deniz ablukası nedeniyle ihracatta yaşanan kesintilerin yarattığı iç arz baskısını da hafifletiyor. Aksi durumda, Venezuela’nın devlet petrol şirketi Petroleos de Venezuela SA’nın bazı sahalarda üretimi durdurmak zorunda kalabileceği belirtiliyor. Enerji veri firması Kpler Ltd, bu senaryoda ülke üretiminin önümüzdeki ay günlük 600 bin varile kadar gerileyebileceğine dikkat çekiyor.
Trump yönetimi, yıllar süren yolsuzluk ve altyapı ihmalinin ardından Venezuela petrol sektörünün yeniden canlandırılabileceğini savunurken, sektör temsilcileri büyük ölçekli yatırımlar konusunda temkinli davranıyor. ABD Enerji Bakanı Chris Wright’ın bu hafta petrol şirketlerinin üst düzey yöneticileriyle bir araya gelmesi bekleniyor.
Veriler, Venezuela’nın deniz yoluyla petrol ihracatının, yasadışı ticareti engellemeye yönelik sıkı denetimler ve askeri abluka nedeniyle aralık ayında son 17 ayın en düşük seviyesine indiğini ortaya koyuyor.