Küresel ölçekte sıkılaşan denizcilik regülasyonları, enerji verimliliği ve emisyon yönetimini şirketler için stratejik bir yönetim alanı haline getiriyor. Medlog Gemicilik, bu dönüşümü bütüncül bir yönetim modeliyle ele alarak emisyonları kontrol altına almayı, mali yükleri azaltmayı ve sürdürülebilir büyüme için uzun vadeli bir yol haritası oluşturmayı hedefliyor.
Enerji Verimliliği ve Sürdürülebilirlik: Dün, Bugün ve Gelecek
Denizcilik sektöründe sera gazı emisyonlarının azaltılması, enerji verimliliği yönetimi ve sürdürülebilirlik kavramları, geçmişten günümüze giderek daha somut ve bağlayıcı düzenlemelerle şekillendirildi. Bu süreci kronolojik olarak değerlendirmek gerekirse:
2013 yılında yürürlüğe giren Gemilerde Enerji Verimliliği Endeksi (EEDI) düzenlemesi yalnızca yeni inşa gemileri kapsadığı için, mevcut gemilerin işletilmesi sürecinde etkileri sınırlı düzeyde hissedildi.
2018 yılında, Avrupa Birliği sularında sefer yapan gemiler için geçerli olan EU MRV (Monitoring, Reporting and Verification) düzenlemesiyle birlikte, gemilerin sefer verilerinin yıl sonu raporlama ve doğrulama süreçleriyle sistematik olarak toplanması dönemi başladı.
Bu süreci 2019 yılında, IMO DCS kapsamında tüm gemilerin seferlerine ilişkin veri toplama ve doğrulama zorunluluğu izledi.
2023 yılına kadar mevcut düzenlemeler küçük değişikliklerle devam etti; söz konusu bu dönemde pek çok denizcilik şirketinde raporlama ve doğrulama süreçleri, ofis bünyesindeki Enspektör, DPA veya benzeri pozisyonlardaki personele ek sorumluluk olarak aktarıldı ya da tamamen dış firmalar aracılığıyla yürütüldü.
2023 Sonrası: Ek Sorumluluktan Asli Sorumluluğa Geçiş
2023 yılı itibarıyla yürürlüğe giren yeni düzenlemeler, enerji verimliliği ve emisyon yönetimini artık tali değil asli bir sorumluluk alanı haline getirmiş durumda. Bu öngörü doğrultusunda Teknik Müdür tarafından Medlog Gemicilik bünyesinde yürürlükteki yönetmeliklerin takibi, uygulanması, raporlanması, doğrulanması ve tüm yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sorumlu Enerji Verimliliği Departmanı kuruldu.
Bu kapsamda devreye giren başlıca düzenlemeler şöyle:
2023 yılında yürürlüğe giren EEXI (Energy Efficiency Existing Ship Index) ile mevcut gemiler için ana makine güç limitlemesi zorunlu hale geldi.
Aynı yıl uygulamaya alınan CII (Carbon Intensity Indicator) düzenlemesi, gemilerin verimli işletilmesini zorunlu kıldı ve düşük performans gösteren gemiler için yaptırımlar uygulanmaya başlandı.
2024 itibarıyla, Avrupa Birliği sularında sefer yapan gemiler için EU ETS (Emissions Trading System) kapsamında; karbondioksit, metan ve nitröz oksit emisyonlarına bağlı ciddi maddi yükümlülükler getirildi. Bu sistem ticareti kısıtlamamakla birlikte önemli finansal etkiler yarattı.
2025 yılında yürürlüğe giren FuelEU Maritime düzenlemesi ise, enerji başına sera gazı emisyonlarını esas alarak hesaplama yapıyor; yıllar içinde artan yaptırımlarla gemi ve şirketleri alternatif yakıtlara yönlendiriyor.
Medlog Gemicilik Enerji Verimliliği Departmanı’nın Çalışma Alanları
Yukarıda özetlenen tüm düzenlemelere tam uyum sağlanması amacıyla Medlog Gemicilik Enerji Verimliliği Departmanı tarafından;
Yürürlükteki tüm düzenlemeler detaylı şekilde analiz ediliyor ve tam uyum için gerekli çalışmalar yürütülüyor.
Mevcut düzenlemelerin ilerleyen yıllarda artacak yaptırımlarına yönelik hazırlık planlamaları yapılıyor.
Henüz yürürlüğe girmemiş düzenlemeler için ön araştırma ve hazırlık çalışmaları sürdürülüyor.
Tüm gemilerin EEXI hesaplamaları yapılarak teknik dosyaları hazırlanıyor; limitleme gerektiren gemilerde şaft gücü veya mekanik makine gücü limitlemeleri uygulanıyor.
EU MRV ve IMO DCS kapsamında sefer verileri günlük olarak tutuluyor, doğrulanıyor ve yıl sonunda onaylayıcı kuruluşlara sunularak sertifikasyon süreçleri tamamlanıyor.
Günlük ve yılbaşından bugüne (YTD) CII sınıfı takip edilerek SEEMP Part III’te belirtilen önlemler uygulanıyor; beklenmeyen sapmalar analiz edilerek düzeltici faaliyetler hızla devreye alınıyor.
Yıl sonu simülasyonlarıyla ek önlemler planlanıyor ve tüm paydaşlara raporlanıyor.
EU ETS ve FuelEU Maritime kapsamındaki maddi yükümlülükler günlük ve YTD bazda hesaplanarak şirket içinde ve kiracı MSC ile paylaşılıp, mutabakat sağlanıyor.
Enerji verimliliğini artırmaya, sera gazı emisyonlarını azaltmaya ve mali yükleri minimize etmeye yönelik uygulama ve projelerle sürdürülebilirlik hedefleri daha ileri aşamaya taşınıyor.
Verimlilik Artırıcı Uygulamalar
Medlog Gemicilik filosunda uygulanan başlıca operasyonel iyileştirmeler ise şöyle:
Sefer, rota ve trim optimizasyonları ile liman ve bekleme sürelerinin minimize edilmesi
Ana makine, dizel jeneratör ve kazan performanslarının izlenerek optimal güç–tüketim dengesinin sağlanması
Enerji sınıfı yüksek tüketicilerin tercih edilmesi
Gereksiz enerji üretiminin önlenmesi ve tüm tüketicilerin ihtiyaç kadar çalıştırılması
Liman periyotlarında baca kazanı sirkülasyon pompalarının durdurulması
Kazan dump kondenserlerinin limanlarda kapalı tutulması
Gereksiz tank ve bölgelerde ısıtmanın kapatılması
Liman pompalarının etkin kullanımı veya ana deniz suyu pompa çıkış valflerinin kısılması
Shaft jeneratörü bulunan gemilerde emniyetli seyir bölgelerinde aktif kullanım
Dizel jeneratörlerin %60–%85 yük aralığında çalıştırılması
Yakıt kaçaklarının sıkı takibi
Separatör kondisyonlarının ve sludge miktarının kontrolü
Yakıt verimliliğini artırıcı katkı maddelerinin kullanımı
Verimlilik Artırıcı Projeler ve Yatırımlar
Operasyonel uygulamalara ek olarak yürütülen başlıca projeler ise şunlar:
Propeller optimizasyon çalışmaları kapsamında 1 gemide Ocak 2026’da pervane değişimi, diğer gemilerde ise 2026–2027 döneminde planlanan değişimler
2 gemi için Carbon Capture and Storage (CCS) projelerinin fayda/maliyet analizleri sonrası ileri tarihe ertelenmesi
1 gemide Shore Power Connection Supply projesinin tamamlanması, diğer gemilerde kurulum süreçlerinin devam etmesi
1 gemide LT ve SW pompaları için frekans konvertörlü devir kontrol sistemi geliştirilmesi
6 gemide Micro Boiler, 4 gemide E-Power Pack projelerinin analiz sonrası beklemeye alınması
Karina kirliliğinin analiz edilerek gerekli durumlarda temizlik yapılması
Yeşil ve dijital dönüşüm projelerinin yakından takip edilmesi
Avrupa bankaları tarafından sağlanan finansman ve teşvik modellerinin incelenmesi
Alternatif yakıt teknolojileri için kapsamlı fayda/maliyet analizleri yapılması
2025 ve Sonrası: Merkezi Planlama ile Uyumun Yönetimi
2025 yılında yürürlüğe giren EU ETS ve FuelEU Maritime Banking, Borrowing ve Pooling mekanizmalarının etkin yönetimi amacıyla, Cenevre merkezli; Türkiye, İtalya, Hollanda ve Güney Kıbrıs’taki MSC grup şirketleri temsilcilerinden oluşan bir ekip kuruldu.
Bu ekip tarafından yıl içinde Avrupa bölgesi uğrağı bulunan 675 geminin takibi ve planlaması üstlenildi; 2025 yıl başından itibaren yaklaşık 70 gemide LNG ve BioLNG yakıt kullanımı planlanarak FuelEU GHG Intensity Indicator değeri hedeflenen 89,34 seviyesine çekildi. Böylece son derece yüksek FuelEU ceza yükümlülüklerinin önüne geçildi.
Sonuç
Bu tablo açıkça göstermektedir ki, denizcilikte dönüşüm ve regülasyonlara uyum; iyi bir planlama, güçlü bir organizasyon ve disiplinli bir yönetim modeli gerektirmektedir. Ve doğru yönetilen bu süreçler sayesinde şirketler, cezalar için ayrılacak kaynakları kendi dönüşümleri ve sürdürülebilir gelecekleri için kullanabileceklerdir.
Denizcilik ve offshore projelerinde HVAC sistemlerinin sadece yüksek kaliteli bir ekipmandan ibaret olmadığını savunan Vencotek Genel Müdürü Sezai Özcan, başarılı bir iklimlendirmenin ardındaki asıl sırrı Deniz Gündem'e anlattı: "Mesele üründe değil, bütünsel mühendislik kurgusunda."
Gemi inşa projelerinde genellikle "görünmeyen" bir alan olarak kalan havalandırma sistemleri, aslında gemi güvenliği ve verimliliğinin temel taşını oluşturuyor. VencoAir Genel Müdür Yardımcısı Bulut Ali Özcan ile Türkiye’deki tersanelerin teknolojik atılımını, sertleşen küresel rekabeti ve HVAC sistemlerinin gelecekteki akıllı rolünü konuştuk.
Türk gemi inşa sanayisi yüksek katma değerli ve yeşil gemi projelerine yönelirken, sadece bir tedarikçi değil stratejik bir çözüm ortağı olarak konumlanan ARTI Denizcilik, 40'a yakın uluslararası markanın gücünü ve mühendislik birikimini projelere taşıyor.
Denizcilikte enerji dönüşümü hız kazanırken, etanol yakıtlı gemi konsepti ilk kez bu ölçekte hayata geçiriliyor. Brezilyalı madencilik devi Vale, Shandong Shipping ile yaptığı anlaşmayla ana yakıtı etanol olacak yeni nesil dökme yük gemileri inşa edeceğini açıkladı. Bu adım, sektörün alternatif yakıt arayışında yeni bir döneme işaret ediyor. Yeni nesil etanol...
Sivil denizcilikte ithalata bağımlı yapıya; yerli mühendislik, küresel servis ağı ve yüksek güvenilirlik odaklı sistemlerle alternatif üreten Ocean Voyager, sektörün parlayan yıldızı olmaya devam ediyor. Şirketin stratejik rotasını ve deniz elektroniğindeki yerli üretim hamlesini Genel Müdür Recep Şenyiğit’ten dinledik.
Yusuf KANICI, YAF Group’un sahadaki tecrübesiyle denizcilikte asıl meselenin yalnızca fiyat değil; yerli üretim, tedarik güvenliği ve sürdürülebilir kapasite olduğunu vurguluyor.
